TeknolojiGörünmeyen sistemlerTemel2 dk okuma

QR kodlar nasıl çalışır? O karelerin içinde ne var?

Küçücük siyah beyaz karelerin içinde bir adres, bir düzen ve o düzeni koruyan matematik saklı.

KUFZE · Görsel anlatım

Telefonu QR koda tutuyorsun, bir sayfa açılıyor. Telefon, siyah beyaz karelerin içine yerleştirilmiş bilgiyi çözüyor. Peki bu bilgi nasıl saklanıyor ve bir kısmı zarar gördüğünde nasıl okunabiliyor?

01

Her kod kendi bilgisini taşır

Bir QR kodu, merkezi bir sistemin dağıttığı sıra numarası gibi düşünme. İçinde bir metin ya da internet adresi saklanabilir. Kod oluşturulurken bu bilgi bitlere çevrilir; küçük siyah ve beyaz kareler, bu bitlerin belirli kurallarla yerleştirilmiş hâlidir. Yeni bir kod üretmek, daha önce basılmış bir kodu değiştirmez.

02

Kamera önce yönünü bulur

Köşelerdeki üç büyük kare, okuyucunun sembolü bulmasına ve yönünü anlamasına yardımcı olur. Görüntünün açısı düzeltilir; veri kareleri okunur. Okumayı zorlaştırabilecek desenleri azaltmak için kullanılan maske de çözülür. Sonunda karelerden yeniden bilgi elde edilir.

Örnek QR kod

BİR DE BÖYLE BAK

Bu örnekte kodun bir bölümünü gizle. Hata düzeltme yardımcı olabilir; her hasar ve her okuyucu için sonuç aynı değildir.

03

Ortası kapanınca neden hâlâ okunabilir?

Kod yalnızca mesajı taşımaz. Eksik bilgiyi belirli sınırlar içinde geri hesaplamaya yarayan hata düzeltme verileri de içerir. Bu yüzden bazı hasarlar okumayı engellemez. Ama her kodun ortasını kapatabileceğin sabit bir güvenli alan yoktur: hasarın yeri, miktarı ve görüntü kalitesi önemlidir.

04

Aynı mesaj, birden fazla kod

İki QR kod aynı bilgiyi taşıyabilir; kullanılan maske gibi seçimler yüzünden farklı da görünebilir. Benzersizlik zorunlu değildir. Bir başka ayrım da şu: adresin doğru okunması, o adresteki sitenin hâlâ açık olduğunu garanti etmez.

O küçük karelerin içinde hem bir mesaj hem de o mesajı koruyan matematik var.

MERAKIN BİR DAYANAĞI OLSUN.

Kaynağına git.

Bu anlatıyı hazırlarken başvurduğumuz kaynaklar.

DENSO WAVE · QR kodun yapısı DENSO WAVE · Hata düzeltme Nayuki · QR Code generator library

NE MERAK EDİYORSUN?

Kapatmak için Esc